Người thổi hồn vào đất

Nữ doanh nhân Nguyễn Kim Hạnh

Sau khi leo một đoạn dốc khá cao, mọi người vòng lên tận đỉnh vườn cam.Từ trên cao nhìn xuống giống như một bức tranh tuyệt đẹp. Trước mắt là những cây cam sai trĩu cành, chín vàng, mọng nước. Ai nấy đều trầm trồ, ngạc nhiên. Giơ tay hái những quả trước mặt, chị bổ cam cho mọi người nếm thử: Vị ngọt, thanh mát có mùi thơm đậm đà.

-Năm nay nhờ thời tiết thuận hòa nên được mùa- Chị cười tươi, anh mắt lấp lánh niềm vui.

Cam quýt được công nhân cắt cẩn thận. Sau đó phân loại cụ thể. Những quả to đều nhau được xếp vào hộp có nhãn mác, ghi tên rõ ràng: “Cam Lục Yên – Sơn Tùng”. “Cam sành, cam ruột vàng, quýt đường canh chuyển về xuôi, nhiều nhất là dịp giáp tết. Vì bao nhiêu công sức nay đã được đền đáp xứng đáng”- Chị chia sẻ.

Cam được công nhân thu hoạch

Trước những câu hỏi của tôi: Vì sao chị lại đam mê trồng cam sạch? Làm thế nào để mô hình trồng cam sạch của gia đình mình có thương hiệu?...

Chị cười thật hiền. Rồi nữ doanh nhân kể cho mọi người nghe những ước mơ, dự định của mình. Sinh ra và lớn lên ở xã Lục Yên. Ngay từ khi còn trẻ, chị đã khao khát đem sức lực của mình làm giàu cho gia đình và xã hội. Sau khi đất nước bước vào thời kì đổi mới, nhiều người bỡ ngỡ trong thời kinh tế hội nhập. Chị quyết đình cùng chồng làm lĩnh vực xây dựng, tạo công ăn việc làm cho người lao động. Những viên gạch ra lò, đánh dấu bước đầu trong mô hình kinh tế mới. Nhưng từ lâu, nhìn những khu đất vườn đồi bị bỏ hoang, chị đã ấp ủ một hoài bão: trồng cây, phủ xanh đất trống, đồi trọc cho quê hương. Trong đó mô hình trồng cam sạch được ưu tiên hàng đầu.

Dám nghĩ, dám làm.

Chị tâm sự: Trồng cam sạch không đơn giản, cũng chật vật khó khăn lắm. Sức khỏe của người tiêu dùng phải đặt lên hàng đầu. Tức là sản phẩm phải sạch, chất lượng tốt. Trước kia, Lục Yên có tiếng về cam sành và hồng không hạt. Tuy nhiên, có một thời gian khá dài giống cây trồng lâu đã cằn cỗi. Doanh thu không cao, sau đó mọi người chuyển đổi cơ cấu cây trồng, cam Lục Yên ít người trồng, trong khi Hà Giang sát bên cạnh vẫn nổi tiếng về cam sành, thương hiệu có vị thế trên mặt hàng nông sản toàn quốc. Đưa cam Lục Yên trở lại vị thế xưa là một quá trình, không nóng vội ngày một ngày hai được. Muốn làm được phải tạo tính bền vững trong trồng trọt.

Khó khăn và thách thức

Trước khi trồng, chị đã tìm đọc những cuốn sách nói về kĩ thuật trồng cam, tham khảo những người có kinh nghiệm. Bắt đầu chọn thổ nhưỡng phù hợp với cây cam. Đầu tiên là cải tạo khu đất đồi (đường lên Bãi Thái thuộc khu vực Quan Thống). Nơi có cả đồi đất lẫn núi đá vì thế mất nhiều công sức khai phá. Bước tiếp theo là quy hoạch thành vườn đồi. Chú trọng đến khâu làm sạch cỏ dại, diệt trừ mầm mống sâu bệnh, trước khi trồng. Tất cả được làm thủ công, không sử dụng thuốc diệt cỏ.

Cam mang thương hiệu: Sơn Tùng.

Đích thân chị chọn mua giống cây cam, quýt có năng suất cao, chất lượng tốt. Ba loại cam, quýt được trồng thử: cam sành, cam lòng vàng, quýt đường canh. Mật độ các hố phải đúng kĩ thuật, được bón lót phân hữu cơ (phân trâu bò ủ hoai mục), xử lí bằng vôi. Sau đó là khâu chăm sóc, giữ cho gốc cây luôn sạch sẽ, thoáng mát. Thường xuyên được bổ sung phân hữu cơ theo định kì.

Chị chỉ tay xuống phía dưới chân đồi, nơi có chiếc máy xúc đang trộn tro với bột đậu tương: “Bột đậu tương được ủ với tro của bã mía một thời gian, sau đó mới bón cho cây. Hai thứ này trộn lẫn nhau có tác dụng làm đất tơi xốp, cung cấp dinh dưỡng cho cây, cho quả”.

Là người luôn chú trọng tới vấn đề an toàn thực phẩm nên quy trình chăm sóc cam có kế hoạch cụ thể theo thời gian: Thường xuyên theo dõi các loại sâu đục thân, bọ cánh cứng, ruồi vàng, bọ xít có biện pháp xử lí kịp thời. Tránh sử dụng thuốc bảo vệ bảo vệ thực vật có hại cho sức khỏe người tiêu dùng.

Ba năm sau chị thu hoạch lứa đầu tiên, chất lượng tốt. Người mua bắt đầu tin tưởng vào thương hiệu “Cam Lục Yên – Sơn Tùng”.

Sau đó, chị quyết định mở rộng đất canh tác. Đó các vườn bị bỏ hoang, đồi trọc đến nay gần 70 ha. Nhờ mở rộng diện tích trồng cây, số lượng nhân công tăng lên. Tạo công ăn việc làm cho người lao động, đặc biệt là người nghèo.

Là người coi trọng chữ tâm, công nhân làm việc trong trang trại của chị đa số là hộ nghèo, người có thu nhập thấp. Chị hướng dẫn tỉ mỉ kĩ thuật chăm sóc, thu hoạch nên năng suất cây trồng được đảm bảo. Đó là niềm vui của người lao động sau bao ngày vất vả. Đất và cây đã không phụ người. Thành quả hôm nay là sự dám nghĩ, dám làm, cần cù sáng tạo của chị và mọi người.

Chúng tôi còn được biết chị là một trong những doanh nhân luôn tham gia tích cực trong công tác từ thiện ủng hộ giúp đỡ người nghèo, người già cô đơn, đặc biệt là các cháu học sinh có hoàn cảnh khó khăn.

Mùa cam nữa lại trổ những bông hoa trắng muốt trên các sườn đồi. Hương hoa tràn ngập một vùng sơn cước. Hy vọng một mùa bội thu, thương hiệu cam sành Lục Yên lại bay xa. Đó chính là công lớn của nữ doanh nhân Nguyễn Kim Hạnh. Người phụ nữ có tâm có tầm ấy đã thổi hồn vào đất- một màu xanh của sự ngọt ngào hạnh phúc.